BOSNA-HERSEK’TE YATIRIM FIRSATLARI NELERDİR?

BOSNA-HERSEK’TE YATIRIM FIRSATLARI NELERDİR?

Yazan:Münür Şenay

GİRİŞ

Bosna-Hersek, Güneydoğu Avrupa'nın merkezinde yer alan stratejik konumu, Avrupa Birliği ile yakın ilişkileri, doğal kaynakları ve düşük işletme maliyetleri ile dikkat çeken yükselen bir yatırım destinasyonudur. Yugoslavya’nın dağılmasından sonra yaşanan zorluklara rağmen, Bosna-Hersek ekonomisi 2000’li yıllardan itibaren istikrarlı bir büyüme sergilemiştir. Özellikle yabancı yatırımcılara sunduğu avantajlarla Balkanlar’da cazip bir yatırım merkezi olmuştur.

1. STRATEJİK KONUM VE PAZARA ERİŞİM

Bosna-Hersek, Avrupa Birliği ülkeleri ile çevrili olup, Adriyatik Denizi’ne çok kısa mesafede bulunur.Bu durum, ülkeye yatırım yapan firmalara Balkanlar, Doğu Avrupa ve AB pazarlarına erişim açısından büyük bir lojistik avantaj sağlar. CEFTA (Orta Avrupa Serbest Ticaret Anlaşması) ve STA'lar sayesinde ürünler birçok pazara düşük maliyetle ihraç edilebilmektedir.

2. İNŞAAT VE GAYRİMENKUL SEKTÖRÜ

Son yıllarda başta başkent Saraybosna olmak üzere büyük şehirlerde konut ve ticari gayrimenkul yatırımlarında büyük artış gözlemlenmektedir.Turizmdeki gelişme, AVM projeleri ve lüks konutlara olan talep, gayrimenkul yatırımcıları için önemli fırsatlar yaratmaktadır. Özellikle Türk yatırımcılar bu sektörde ön plana çıkmıştır.

3. TURİZM

Bosna-Hersek’in tarihi ve kültürel zenginlikleri, doğal güzellikleri ve uygun fiyatlı tatil olanakları sayesinde turizm sektörü her yıl büyümektedir.Özellikle:

• Saraybosna, Mostar ve Travnik gibi şehirlerde kültür turizmi

• Dağlık bölgelerde kayak ve doğa turizmi

• Neretva Nehri ve çevresinde eko-turizm olanaklarıyatırımcılar için yüksek potansiyel taşımaktadır.

4. TARIM VE GIDA ÜRETİMİ

Bosna-Hersek'in verimli toprakları, organik tarım için uygundur. Meyve, sebze, et ve süt ürünlerinde üretim arttırılarak hem iç pazara hem de ihracata yönelik yatırımlar yapılabilir.Avrupa standartlarında üretim yapan modern gıda işleme tesislerine olan ihtiyaç devam etmektedir. Özellikle helal gıda sektöründe potansiyel yüksektir.

5. ENERJİ VE DOĞAL KAYNAKLAR

Bosna-Hersek, hidroelektrik potansiyeli çok yüksek olan bir ülkedir. Nehirleri sayesinde yenilenebilir enerji yatırımlarına uygun altyapıya sahiptir.Ayrıca kömür ve boksit gibi maden rezervleri bakımından zengindir. Enerji sektörü, orta ve uzun vadede yüksek getirili yatırımlar vadetmektedir.

6. SANAYİ VE İMALAT

Bosna-Hersek’te otomotiv yan sanayi, tekstil, mobilya ve metal işleme sektörlerinde önemli üretim kapasitesi bulunmaktadır.Ucuz iş gücü, düşük vergi oranları ve teşviklerle birlikte bu alanlar yerli ve yabancı yatırımcılar için cazip hale gelmiştir.

7. BİLGİ TEKNOLOJİLERİ

Genç nüfusun teknolojiye olan ilgisi ve yazılım alanındaki yetenekleri sayesinde IT sektörü de gelişmektedir.Start-up ekosistemi büyüme aşamasında olup, yazılım ihracatı ve dijital hizmetler açısından desteklenmeye açıktır.

8. YATIRIM TEŞVİKLERİ

Bosna-Hersek’te yabancı yatırımcılar için:

• %10 kurumlar vergisi (Avrupa’daki en düşük oranlardan biri)

• Gümrüksüz ekipman ithalatı

• Bazı bölgelerde 5 yıla kadar vergi muafiyeti

• Serbest ticaret bölgelerinde ek avantajlargibi çeşitli teşvikler mevcuttur.

9. TÜRK YATIRIMCILAR İÇİN AVANTAJLAR

Türkiye ile Bosna-Hersek arasında derin kültürel bağlar ve STA (Serbest Ticaret Anlaşması) bulunması, Türk yatırımcılar için birçok avantaj yaratmaktadır.Türk firmaları inşaat, perakende, turizm ve üretim sektörlerinde halihazırda aktif olarak faaliyet göstermektedir.

SONUÇ

Bosna-Hersek, düşük işletme maliyetleri, Avrupa pazarına yakınlığı ve büyüyen ekonomisi ile birçok sektörde yatırım fırsatları sunmaktadır. Özellikle gayrimenkul, tarım, turizm, enerji ve imalat gibi alanlarda erken dönem yatırımlar yüksek getiri potansiyeline sahiptir. Doğru analiz ve yerel ortaklarla iş birliği içinde hareket eden yatırımcılar, Bosna-Hersek’te sürdürülebilir başarı elde edebilirler.